شرایط تحویل

شرایط تحویل در تجارت بین‌الملل

در تجارت بین‌الملل، خریدار و فروشنده باید درباره مواردی مانند محل تحویل کالا، اینکه چه کسی هزینه‌ها را می‌پردازد، ریسک در چه نقطه‌ای به خریدار منتقل می‌شود و چه کسی قراردادهای حمل و بیمه را منعقد می‌کند، به‌روشنی توافق کنند. قواعد پذیرفته‌شده جهانی در این زمینه، قواعد INCOTERMS® (اصطلاحات تجاری بین‌المللی) است که اتاق بازرگانی بین‌المللی (ICC) منتشر می‌کند. نسخه معتبر کنونی Incoterms® 2020 است که از 1 ژانویه 2020 لازم‌الاجرا شده و شامل 11 شیوه تحویل در دو گروه است.

• قواعد برای همه انواع حمل: EXW، FCA، CPT، CIP، DAP، DPU، DDP
• قواعد ویژه حمل دریایی و آبراه‌های داخلی: FAS، FOB، CFR، CIF

مهم‌ترین تغییرات Incoterms® 2020

• شرط DAT (تحویل در پایانه) حذف و شرط DPU (تحویل در محل تعیین‌شده پس از تخلیه) جایگزین آن شد.
• در CIP حداقل پوشش بیمه‌ای که فروشنده باید تهیه کند به سطح Institute Cargo Clauses (A) افزایش یافت؛ در CIF حداقل پوشش همچنان Institute Cargo Clauses (C) است.
• در FCA طرفین می‌توانند توافق کنند که خریدار از حمل‌کننده خود بخواهد بارنامه «بارگیری‌شده» (on-board B/L) صادر کند؛ این کار پرداخت از طریق اعتبار اسنادی را آسان‌تر می‌کند.
• اکنون صراحتاً پذیرفته شده است که در FCA، DAP، DPU و DDP طرفین می‌توانند حمل را با وسایل نقلیه خود انجام دهند.
• تعهدات مربوط به امنیت و تقسیم هزینه‌های آن میان خریدار و فروشنده به‌شکل روشن‌تری تنظیم شد.

قواعد برای همه انواع حمل

تحویل در محل کار فروشنده / EX WORKS (EXW)

در این شیوه تحویل، فروشنده کالا را در محل خود یا مکان معین دیگری (مانند کارخانه، انبار یا محل کار) در اختیار خریدار قرار می‌دهد. فروشنده موظف به بارگیری کالا روی وسیله حمل نیست. از لحظه تحویل، همه هزینه‌ها و ریسک‌های مربوط به کالا بر عهده خریدار است. این شیوه کمترین تعهد را برای فروشنده در بر دارد.

تحویل به حمل‌کننده / FREE CARRIER (FCA)

در این شیوه تحویل، فروشنده کالا را در محل خود یا مکان معین دیگری به حمل‌کننده یا شخص دیگری که خریدار تعیین کرده است تحویل می‌دهد. فروشنده باید تشریفات گمرکی صادرات را با هزینه و مسئولیت خود انجام دهد. از لحظه تحویل، همه هزینه‌ها و ریسک‌ها به خریدار منتقل می‌شود.

بر اساس Incoterms® 2020، طرفین می‌توانند توافق کنند که خریدار به حمل‌کننده خود دستور دهد پس از بارگیری کالا روی کشتی، بارنامه «بارگیری‌شده» (on-board B/L) به فروشنده تحویل دهد.

کرایه حمل پرداخت‌شده تا / CARRIAGE PAID TO (CPT)

در این شیوه تحویل، فروشنده کالا را به حمل‌کننده‌ای که خود انتخاب کرده و با او قرارداد بسته است تحویل می‌دهد؛ در حالی که تشریفات گمرکی صادرات انجام شده، قرارداد حمل تا مقصد تعیین‌شده منعقد شده و هزینه حمل پرداخت شده است. فروشنده با هزینه و مسئولیت خود، هرگونه مجوز صادرات یا مجوز رسمی دیگر را اخذ کرده و تشریفات گمرکی صادرات را انجام می‌دهد.

ریسک‌ها با تحویل کالا به نخستین حمل‌کننده به خریدار منتقل می‌شود و فروشنده هزینه حمل تا مقصد تعیین‌شده را می‌پردازد.

کرایه حمل و بیمه پرداخت‌شده تا / CARRIAGE AND INSURANCE PAID TO (CIP)

در این شیوه تحویل، فروشنده کالا را به حمل‌کننده منتخب خود تحویل می‌دهد، قرارداد حمل تا مقصد تعیین‌شده را منعقد کرده و کرایه حمل را می‌پردازد. ریسک‌ها با تحویل کالا به نخستین حمل‌کننده به خریدار منتقل می‌شود. فروشنده همچنین به نفع خریدار، کالا را در برابر ریسک فقدان یا آسیب در طول حمل بیمه می‌کند. بر اساس Incoterms® 2020 این بیمه باید دست‌کم پوشش Institute Cargo Clauses (A) را داشته و به میزان 110٪ ارزش قرارداد باشد. تشریفات گمرکی صادرات بر عهده فروشنده است.

تحویل در محل تعیین‌شده / DELIVERED AT PLACE (DAP)

در این شیوه تحویل، فروشنده کالا را در محل مقصد تعیین‌شده، روی وسیله حمل رسیده و آماده تخلیه، در اختیار خریدار قرار می‌دهد و همه ریسک‌ها و هزینه‌های رساندن کالا به مقصد را بر عهده دارد. فروشنده با هزینه و مسئولیت خود، هرگونه مجوز صادرات یا مجوز رسمی دیگر را اخذ کرده و تشریفات گمرکی صادرات را انجام می‌دهد و با هزینه خود، قرارداد حمل تا محل تحویل تعیین‌شده یا در صورت توافق تا نقطه‌ای مشخص را منعقد می‌کند.

تحویل در محل تعیین‌شده پس از تخلیه / DELIVERED AT PLACE UNLOADED (DPU)

در این شیوه تحویل که در Incoterms® 2020 جایگزین DAT شد، فروشنده زمانی کالا را تحویل داده است که آن را از وسیله حمل رسیده تخلیه کرده و در محل مقصد تعیین‌شده در اختیار خریدار قرار دهد. محل مقصد می‌تواند پایانه یا هر مکان سرپوشیده یا روباز دیگری مانند انبار یا کارخانه باشد. فروشنده همه ریسک‌ها و هزینه‌های رساندن کالا به مقصد و تخلیه آن را بر عهده دارد. تشریفات گمرکی صادرات بر عهده فروشنده و تشریفات و عوارض واردات بر عهده خریدار است. این تنها قاعده Incoterms® است که فروشنده را به تخلیه کالا در مقصد ملزم می‌کند.

تحویل با پرداخت حقوق گمرکی / DELIVERED DUTY PAID (DDP)

در این شیوه تحویل، فروشنده کالا را ترخیص‌شده برای واردات و آماده تخلیه از وسیله حمل رسیده، در محل مقصد تعیین‌شده در اختیار خریدار قرار می‌دهد. فروشنده همه ریسک‌ها و هزینه‌های رساندن کالا به مقصد را بر عهده دارد و موظف است ترخیص گمرکی را نه‌تنها برای صادرات بلکه برای واردات نیز انجام دهد، همه عوارض لازم را بپردازد و تمامی تشریفات گمرکی را به انجام برساند. این شیوه بیشترین تعهد را برای فروشنده در بر دارد.

قواعد حمل دریایی و آبراه‌های داخلی

تحویل روی عرشه کشتی / FREE ON BOARD (FOB)

در این شیوه تحویل که پرکاربردترین شیوه در ترکیه است، فروشنده کالا را در بندر بارگیری تعیین‌شده روی کشتی‌ای که خریدار انتخاب کرده تحویل می‌دهد یا کالایی را که به همین شکل تحویل شده تأمین می‌کند. ریسک‌ها و هزینه‌ها از زمانی که کالا روی کشتی قرار می‌گیرد به خریدار منتقل می‌شود و از آن پس همه هزینه‌ها بر عهده خریدار است. فروشنده با هزینه و مسئولیت خود، هرگونه مجوز صادرات یا مجوز رسمی دیگر را اخذ کرده و تشریفات گمرکی صادرات را انجام می‌دهد.

هزینه و کرایه حمل / COST AND FREIGHT (CFR)

در این شیوه تحویل، فروشنده کالا را روی کشتی تحویل می‌دهد یا کالایی را که به همین شکل تحویل شده تأمین می‌کند. ریسک‌ها و هزینه‌ها از زمانی که کالا روی کشتی قرار می‌گیرد به خریدار منتقل می‌شود. فروشنده با هزینه و مسئولیت خود، هرگونه مجوز صادرات یا مجوز رسمی دیگر را اخذ کرده و تشریفات گمرکی صادرات را انجام می‌دهد. فروشنده قرارداد حمل تا بندر مقصد تعیین‌شده را منعقد کرده و هزینه‌ها و کرایه حمل را می‌پردازد.

هزینه، بیمه و کرایه حمل / COST, INSURANCE AND FREIGHT (CIF)

در این شیوه تحویل، فروشنده کالا را روی کشتی تحویل می‌دهد یا کالایی را که به همین شکل تحویل شده تأمین می‌کند. ریسک‌ها و هزینه‌ها از زمانی که کالا روی کشتی قرار می‌گیرد به خریدار منتقل می‌شود. فروشنده با هزینه و مسئولیت خود، هرگونه مجوز صادرات یا مجوز رسمی دیگر را اخذ کرده و تشریفات گمرکی صادرات را انجام می‌دهد، قرارداد حمل تا بندر مقصد تعیین‌شده را منعقد کرده و هزینه‌ها و کرایه حمل را می‌پردازد. افزون بر این، فروشنده در برابر ریسک فقدان یا آسیب دیدن کالا در طول حمل، که بر عهده خریدار است، قرارداد بیمه منعقد می‌کند.

بر اساس Incoterms® 2020، بیمه‌ای که فروشنده در CIF تهیه می‌کند باید دست‌کم پوشش Institute Cargo Clauses (C) را داشته و به میزان 110٪ ارزش قرارداد باشد؛ طرفین می‌توانند بر پوشش گسترده‌تری توافق کنند.

منبع: اتاق بازرگانی بین‌المللی (ICC)، Incoterms® 2020.